SAT7TURK HABER -
$ DOLAR → Alış: 4,80 / Satış: 4,82
€ EURO → Alış: 5,59 / Satış: 5,61

Çanakkale Savaşı’nda yitirdiğimiz Osmanlı Hristiyanları

Çanakkale Savaşı’nda yitirdiğimiz Osmanlı Hristiyanları
  • 19.03.2014

Çanakkale Savaşı’nın gayrimüslim askecanakklalerleri her yıl 18 Mart’ta değinilmeden geçen bir konu. Çanakkale’ye ‘vatan savunması’ için giden Hristiyan ve Musevi’nin hikâyeleri, tarihin özenle gizlenmeye çalışılan yüzüne ışık tutuyor. 1918’e kadar şehit olan 215 tabibin 82’sinin gayrimüslim olması bile tek başına bir şeyler anlatmaya yetiyor. Agos gazetesinin internet sitesi agos.com.tr’de Emre Ertani imzasıyla yayımlanan haberde Çanakklae Savaşı’nda vatanı savunma gayesiyle pek çok Hristiyan ve Musevi’nin Osmanlı ordusunda savaştığı ve hayatını kaybettiği vurgulanıyor.

Mehmet Gündem’in kitabı

Milliyet gazetesinden Mehmet Gündem, 2005’te ‘İmparatorluğun Öteki Çocukları Gayrimüslim Vatan Şehitleri’ başlıklı yazı dizisinde Çanakkale’de 105 gayrimüslim askerin şehit olduğunu belirterek şöyle demişti:

“Bizde ‘Mehmetçik’ kavramının çağrıştırdığı isimler Ahmet, Mehmet, Ali, Mustafa olmuştur. Bu ülkede yüzyıllardır birlikte yaşadığımız gayrimüslimler var. Osmanlı’da paşa konumuna kadar yükseldiklerini, padişahların özel iltifatlarına mazhar olduklarını biliriz, ama onların isimlerini biz ‘Mehmetçik’ içinde saymıyoruz. Sanki savaş zamanı bu insanlar cepheye hiç uğramamış, aniden ortalıktan kaybolmuş gibi bir kanaat oluşmuş. İmparatorluğun öteki çocukları, Osmanlı’yla aynı kaderi paylaştılar. Çanakkale’de, Filistin’de, Şark Kafkas cephelerinde, Irak’ta, Galiçya’da, Romanya’da, Yanya’da, Sırp Karadağ’da… Mehmetçik’le omuz omuza çarpışan, aynı siperde ruhunu teslim edenler arasında İsak, İlya, Simon, Mihail, Yuala, Murdaray, Nesim, Kasapyan, Yanko, Kostanti, Yorgi, Yakup, Agop, Bedros, Dimitri, Esteban, Liyon, Kirkor, Berho, Hıristo, Mişon, Sarafyan, Lahdo, Savme de vardı.”

Pastırmacıyan kardeşlerin  trajedisi

Agos Yayın Yöneteni Rober Koptaş, New York’ta yapılan Ermeni-Türk Araştırmaları Çalıştayı’ndaki sunumunda Erzurumlu Pastırmacıyan kardeşlerin hikâyesini paylaşmıştı. Biri, Rusların yanında Osmanlı’ya karşı savaşan eski mebus Karekin Pastırmacıyan, diğeri ise Mekteb-i Harbiye mezunu, Ruslara karşı Osmanlı ordusunda çarpışırken yaralanan kardeşi subay Vahan Pastırmacıyan…

Karekin Pastırmacıyan’ın, anılarında Vahan adlı biraderinden söz ettiğini bilen Koptaş, aynı Vahan olması kuvvetle muhtemel bir kişiye, Tuğgeneral Ziya Yergök’ün anılarında rastlamış. Ardından, Hratch Tarbassian imzasıyla, 1975’te ABD’de yayımlanan ‘Erzurum’ kitabında, iki kardeşi birlikte gösteren aile fotoğrafına ulaşmış. Bu fotoğrafta, Osmanlı üniformasıyla görülen Vahan Pastırmacıyan, Sarıkamış’ta Ruslara karşı, o zaman binbaşı olan Yergök’ün komutasındaki 83’üncü Alay’da savaşmış. Sami Önal tarafından yayına hazırlanan ve Remzi Kitabevi’nce 2005’te basılan ‘Tuğgeneral Ziya Yergök’ün Anıları: Sarıkamış’tan Esarete’ kitabında şu ifadeler yer alıyor:

“Alay’ın atılgan, değerli subaylarından biri de Meşrutiyet döneminde İstanbul Harbiyesi’ni bitiren Asteğmen Erzurumlu Pastırmacıyan Vahan’dı. Bu subay Köprüköy muharebesinde bacağından yaralanmıştı.”

Mazhar Osman’ın tanıklığı

Albay Adnan Ataç’ın, ‘20. Yüzyılda Şehit Olan Türk Sağlık Subayları’ adlı kitabında yer verildiği üzere, 1918’e kadar askeri hekim olarak görev yapan Mazhar Osman’ın Harbiye Nezareti Sıhhiye Dairesi İstatistik Şubesi’nden aldığını belirttiği listedeki 215 şehidin 82’si gayrimüslimdi. Bir tıp kongresinde Mahzar Osman, “Her yerde her vesile ile yaşamaya layık olan o fedakâr isimlerin, onların en ziyade acıyan, hatıraları ile en ziyade yaşayan siz efendilerimin huzurunda tekrarı farzdır. Listeyi işte kemal-i teessürle (üzüntüyle) okuyorum. Şüheda-yı müşarün ileyhimin (adı geçen şehitler) hatıralarını tazimen ayağa kalkmanızı rica ederim” diyerek hayatını kaybetmiş bu değerleri meslektaşları ile birlikte anmıştı.

Galatasaray Lisesi’nin şehitleri 

Galatasaray Lisesi’nin içinde ‘Vatan Uğruna Şehitlerimiz’ başlığıyla yer alan özel bölümde Galatasaraylı şehitler anılıyor. Onların içinde gayrimüslimler de var. İşte onlardan ikisinin hikâyesi:

Mıgırdiç Dikranyan: Mekteb-i Sultani II. sınıf talebesi ve kulübün I. takım futbolcularından olduğu halde I. Dünya Savaşı’na gönüllü olarak katılır. Temmuz 1916’da Bitlis’te şehit olur. Agop Elmasyan: 1880 Mekteb-i Sultani mezunudur. 60 yaşında olmasına rağmen I. Dünya Savaşı’na gönüllü doktor olarak katılır. Çanakkale’de yaralıları tedavi ettiği sırada, bombardıman sonucu 23 Şubat 1918’de şehit düşer.

 

Avrupalıların Çoğu Kendilerini Hristiyan Olarak Görüyor, Ancak Kiliseye Gitmiyorlar
Pew Araştırma Merkezi tarafından yapılan araştırmalar, çoğu Batı Avrupalı’nın kendilerini Hristiyan olarak saydıklarını ancak kiliselere çok nadir uğradıklarını veya hiç...
Rahip, Günah Çıkarılan Odada 36 Bin Euro Buldu
Vatikan civarındaki bir kilisede çalışan Rahip Giovanni Martire Savina, günah çıkartılan odada, içerisinde 36 bin Euro bulunduğu bir kutu bulduğunu...
Suriyeli ve Iraklı Hristiyanlar, Birleşmiş Milletler’in Gündeminde
Birleşmiş Milletler’de Hristiyanların Irak ve Suriye’ye dönüşü için gereken şartların sağlanması konusu gündeme geldi. BM Genel Sekreteri Antonio Guterres’in geçtiğimiz günlerde,...
Boko Haram, Nijeryalı Pastörün Babasını Canlı Canlı Yaktı
Boko Haram’ın zulmünden kaçan ve şu anda Amerika Birleşik Devletlerin’de yaşayan Nijeryalı bir kilise lideri, kısa bir süre önce babasının...
Papa Françesko Guatemala Halkına 100 Bin $ Bağışladı
Papa Françesko, Fuego Yanardağı Felaketi’nden etkilenen Guatemala halkına yardım amaçlı 100.000 dolarlık ilk yardımını gerçekleştirdi. Vatikan basınına göre, Françesko’nun bu...
Olağanüstü Hal, 2 Yıl Sonra Sona Erdi
15 Temmuz 2016’daki darbe girişiminin ardından, 21 Temmuz 2016’da ilan edilen ve 3 ay aralıklarla 7 kez uzatılan Olağanüstü Hal,...
ABD Başkanı Trump’tan Erdoğan’a Rahip Brunson Çağrısı
ABD Başkanı Donald Trump, tutuklu bulunan Rahip Brunson için Cumhurbaşkanı Erdoğan’a çağrıda bulundu. Trump, Rahip Andrew Brunson’ın serbest bırakılması için Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın...
Bunları Ana Akım Medyada Duyamazsınız
18 Temmuz’da İzmir Aliağa Şakran Ceza ve infaz kurumunda Andrew Brunson’un 3. duruşması sırasında aslında yazılacak çok şey olmasına karşın...
Son Dakika: Pastör Brunson’ın Tutukluluğu Devam Edecek
İzmir Aliağa Ceza İnfaz Kurumları Kampüsünde ABD uyruklu ve yaklaşık 20 senedir Türkiye’de hizmet eden Pastör Andrew Brunson’ın bugün görülen 3. duruşmanın...
Nikaragua’da, Pastör ve Ailesinin Beş Üyesi Öldürüldü
Nikaragua’da, pastör ve ailesinin beş üyesi öldürüldü. Nikaragualı Pastör Óscar Velásquez Pavón, hükümet karşıtı protestoları bastırmak için keskin nişancıların evini kullanmalarına...
Pastör Brunson’ın 3. Duruşması Bugün Görülüyor
Andrew Craig Brunson, Mayıs ayında ikinci kez hakim karşısına çıkmasının ardından mahkeme, Rahip Brunson için tutukluluk halinin devamına ve bir...
Ekümenik Patrik 1.Bartholomeos, Isparta ve Antalya’yı Ziyaret Etti
Rum Ortodoks Kilisesi Ruhani Önderi Ekümenik Patrik Hazretleri 1. Bartholomeos, geçtiğimiz Cumartesi günü Isparta’nın Eğirdir ilçesinde bulunan Ayastefanos Kilisesi’nde dua...
Bulgaristan’da 67 Kişi Vaftiz Oldu
Bulgaristan’ın 6 şehrinden gelen Türkçe konuşan İsa Mesih inanlıları Bulgaristan’ın Sliven şehrinde 14 Temmuz Cumartesi günü vaftiz töreni için bir...
Ortodoks Gençliği Hatay’da Buluştu
Hatay- Mersin Ortodoks gençliğinin bir araya geldiği 4. Doğu Akdeniz Ortodoks Kiliselerinin Büyük Buluşması, 14 Temmuz 2018 tarihinde Hatay’ın Arsuz ilçesinde...
Papa Françesko: Mevcut Eylemler Ortadoğu’ya Asla Barış Getiremez!
Papa Françesko verdiği söylevde; duvarların inşa edilmesinin, toprakların işgal edilmesinin ve inanç hoşgörüsüzlüğünün Ortadoğu’ya asla barış getirmeyeceğine vurgu yaptı. Papa,...
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

YORUM YAZ